Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland december 2025 gepubliceerd

Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland december 2025 gepubliceerd

Op 9 december heeft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) het nieuwe Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) gepubliceerd. Uit het beeld blijk dat de terroristische dreiging in Nederland substantieel blijft. De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) heeft besloten het huidige dreigingsniveau, niveau 4, te handhaven. Dat betekent dat er nog steeds een reële kans is dat er een aanslag in Nederland plaatsvindt. 

Toelichting

Nederlandse Jihadistische beweging: Zorgen over online radicalisering jongeren houden aan. 

  • De dreiging van jihadistische aanslagen in Europa en Nederland blijft aanwezig.
  • De dreiging is weliswaar enigszins afgenomen, maar er blijven grote zorgen bestaan over met name de radicalisering van jongeren.
     

Rechtsterrorisme en -extremisme: Toenemende zorgen om normalisering rechts-extremistisch gedachtegoed.

  • De dreiging van rechts-extremisme is onveranderd. 
  • Binnen het rechts-extremistische milieu zijn diverse aanhoudingen verricht, maar er zijn geen aanwijzingen die duiden op een toegenomen geweldsbereidheid. De meeste rechtsextremisten zien (openlijk oproepen tot) geweld ook als contraproductief.
  • In plaats daarvan wordt, steeds succesvoller, ingezet op het normaliseren van rechts-extremistische ideeën en activiteiten om daarmee hun aanhang te vergroten en de democratische rechtsorde te ondermijnen.
  • Delen van de politiek en maatschappij omarmen rechts-extremistische termen als “remigratie” en “omvolking” en tijdens demonstraties worden openlijk extremistische symbolen getoond. In sommige gevallen mondden aanvankelijk vreedzame demonstraties uit in rechts-extremistisch geweld.

 Zorgen over de radicalisering van jongeren binnen het jihadisme en rechtsextremisme en –terrorisme zijn onverminderd groot. 

  • Deze radicalisering vindt veelal online plaats. Dit gebeurt op zowel open als besloten platformen, alsook sociale media, gaming platformen en chatgroepen.
  • Enkele aanhoudingen van minderjarigen in Nederland en in Europa werden gedaan nadat er sprake was van relatief snelle online radicalisering.
  • Een deel van de jongeren dat actief is binnen het rechts-terroristisch online milieu vermengt de eigen gewelddadige wereldbeelden met nihilistisch geweld (het plegen van geweld omwille van het geweld) uit het zogenoemde COM-netwerk. De veelvuldige consumptie van gewelddadige beelden voedt de geweldsfantasieën bij jongeren. Dit kan onder andere leiden tot geestelijke afstomping voor geweld en een afkeer van de maatschappij. Daarnaast worden dwang en afpersing ingezet om personen aan te zetten tot geweldsdaden.

Individualisering van terrorisme: Individualisering van terrorisme maakt dreiging van aanslagen onvoorspelbaarder.

  • Nog altijd bieden klassieke extremistische ideologieën inspiratie voor terroristisch geweld, maar de invulling van de ideologie is deels aan het veranderen. In veel gevallen vermengen extremisten en terroristen religieuze en politieke overtuigingen met samenzweringstheorieën, haat en persoonlijke grieven. Daaruit ontstaat een nieuw persoonlijk wereldbeeld, dat sterk kan afwijken van ‘klassieke’ extremistische ideologieën.
  • Ook is het plegen van een daadwerkelijke aanslag of het treffen van voorbereidingen daartoe steeds vaker een individuele daad. Hiermee veranderen de ernst en waarschijnlijkheid van de terroristische dreiging. De impact van een individu is kleiner, maar de kans op een succesvol uitgevoerde aanslag is juist groter doordat ze minder complex zijn.

Anti-institutioneel terrorisme en extremisme: Dreiging kleine groep geweldsbereide anti-institutioneel extremisten niet geheel weggenomen.

  • De dreiging vanuit anti-institutioneel extremisme is onveranderd. 
  • Een zeer klein deel van de anti-institutioneel extremisten is bereid en in staat geweld te gebruiken. Dit uit zich voornamelijk in bedreigingen, intimidaties en (dreigingen met) geweld.

 

Kennis en praktische hulp

  • Video Utrecht zijn we Samen: aanpak polarisatie en radicalisering: Samen met partners grijpt Stad Utrecht in tegen schadelijke polarisatie, radicalisering en extremisme in de stad. Maar wat betekenen die termen? Hoe kun je het herkennen en wat kun je dan als professional doen? En hoe verloopt het proces van signalering tot hulpverlening? In deze film komt dit aan bod.

 

  • Handreiking ESS ‘Naar de voorkant van polarisatie’: De Expertise-unit Sociale Stabiliteit (ESS) van het ministerie van SZW heeft deze handreiking ontwikkeld voor (lokale) ambtenaren, bestuurders en professionals om spanningen in wijken en dorpen eerder te zien en aan te pakken. De handreiking legt uit wat polarisatie is en hoe het werkt. Ook vind je in de handreiking voorbeelden, tips en werkvormen die direct toepasbaar zijn in de praktijk.

 

  • HCSS Publieksmonitor Maatschappelijke Stabiliteit Hoofdlijnen Winterpeiling 2025: De HCSS Publieksmonitor Maatschappelijke Stabiliteit is een onderzoeksinstrument dat structureel in kaart brengt hoe Nederlanders maatschappelijke stabiliteit waarnemen. De monitor kijkt daarbij niet alleen naar objectieve ontwikkelingen, maar juist naar de perceptie van burgers: waar zien zij dreiging, waar nemen zij wantrouwen waar, of juist kracht en verbondenheid?

 

  • Publicatie RadarAdvies en Verwey-Jonker Instituut – Anti-institutionalisme in Nederland: Doel van dit onderzoek was nadere informatie te verzamelen over anti-institutioneel gedachtegoed en bijbehorende voedingsbodems, de organisatiegraad van anti-institutionele bewegingen, ontwikkelpaden tot anti-institutionele radicalisering en geweldsbereidheid en de daaruit voortkomende risico’s voor de democratische rechtsorde. Daarnaast heeft het onderzoek tot doel om handelingsperspectieven voor beleidsmakers, gemeenten, politie en handhavers van de openbare orde aan te reiken, waarmee de individuele en maatschappelijke weerbaarheid tegen deze risico’s kan worden vergroot.

 

  • Infographic Noord-Holland Veilig – Gewelddadige online netwerken, 764 en de Com: Veiligheidsdiensten waarschuwen voor de dreiging vanuit gewelddadige online groepen met een nihilistisch karakter (de overtuiging dat het leven geen waarde heeft). In deze groepen worden geweld, chaos en de dood verheerlijkt. Vooral jongeren delen gewelddadige beelden en sporen elkaar aan – of dwingen anderen – tot het plegen van geweld. Ook is er in deze groepen sprake van antisemitisme, neonazisme, racisme en verheerlijking van aanslagen zoals die van Anders Breivik en Brenton Tarrant. Deze infographic licht het fenomeen toe en biedt handelingsperspectief voor ouders, opvoeders en zorg- en veiligheidsprofessionals.