Corona en de verbinding veiligheid en zorg

In deze editie lees je over de positieve bijeffecten van de coronacrisis. Deze positieve effecten zijn te zien bij cliënten van de wijkteams, jeugdzorg, jeugdbescherming en reclassering. Een ander bijeffect is dat de uitvoerbaarheid van de Wet verplichte ggz en de Wet Zorg en dwang door spoedreparatiewetgeving wordt verbeterd. Jouw mening hierin is belangrijk; je kan deze geven via een internetconsultatie. Ook in deze nieuwsbrief tips voor gemeenten hoe zij dak- en thuisloze jongeren kunnen helpen nu hun positie tijdens corona nog verder verslechterd is. Tot slot kun je kennis maken met de nieuwe Bovenregionaal projectleider implementatie Wet verplichte ggz in Midden-Nederland, Bianca den Outer.

Positieve bijeffecten coronamaatregelen
Er zijn aanzienlijke verschillen tussen cliënten met wie het door de coronamaatregelen (onverwachts) beter is gegaan en cliënten met wie het juist slechter is gegaan. Maar wat is hiervan nou de oorzaak? Is dat minder zorg? Minder of andere bemoeienis? Wellicht stemmen  hulpverleners onderling beter af? Of is er minder sociale stress door coronabeperkingen? Mogelijk zijn er nog meer oorzaken of betreft het een optelsom van een aantal factoren. De komende tijd probeert de zorg uit te zoeken wát er nou precies beter of slechter ging voor sommige huishoudens en wat de zorg daarvan kan leren uit de coronaperiode.

Positieve bijeffecten in de zorg
De beperkingen door de coronacrisis hebben gunstig uitgepakt voor een deel van de cliënten van wijkteams, jeugdzorg en jeugdbescherming, zo geven zorgbestuurders aan. Sommige cliënten blijken soms beter te functioneren met minder (zware) zorg of ándere vormen van ondersteuning en hulp. Denk aan beeldbellen versus face-to-face-contact of wandelen in een park versus gesprekken in de spreekkamer. De hypothese van zorgbestuurders is dat probleemgezinnen door het contact op afstand minder druk ervaren en zich minder gecontroleerd en geregisseerd voelen. Corona zou zo juist minder spanningen in de gezinnen geven in plaats van meer. Dit blijkt bijvoorbeeld uit de volgende twee voorbeelden. Het eerste voorbeeld betreft een alleenstaande moeder. Zij krijgt haar kinderen moeilijk op tijd op school en leeft voortdurend onder spanning van melding bij de leerplichtambtenaar. Deze druk verdwijnt tijdens de online schoolperiode. Haar kinderen hebben hun schoolwerk af en de sfeer thuis is beter. Een tweede voorbeeld: opnames van jongeren in klinieken zijn door coronamaatregelen eerder afgerond. Deze worden nu via videobellen voortgezet met dagelijks enkele contactmomenten. Ouders en kind zijn blij dat ze weer samen zijn en tevreden met het contact.

Toch zien bestuurders en professionals ook dat dit positieve beeld maar het halve verhaal is. Er zijn zoals gezegd ook cliënten met wie het door corona en de verminderde aandacht of behandeling juist minder goed gaat. Daarom is het goed dat afzonderlijke zorgorganisaties hiernaar onderzoek gaan verrichten, evenals het RIVM onderzoek en het Sociaal Cultureel Planbureau. Op zorgwebsite Skipr en LinkedIn denken en discussiëren professionals en ervaringsdeskundigen mee.

Positieve bijeffecten bij de reclassering
Ook de reclassering ziet positieve punten aan de coronacrisis. Zo heeft de reclassering ‘blended toezicht’ ingevoerd. Dit is een mix van communicatiemiddelen, zoals videobellen en wandelingen met cliënten. Dit heeft voor een behoorlijk deel van de reclasseringscliënten geleid tot  kwalitatief veel betere gesprekken. De reclasseringscliënten  waren hierbij in staat de toezichthouder nieuwe inzichten mee te geven om recidive te voorkomen. Ook de toegenomen monitoring via de elektronische enkelband is wederzijds zeer goed bevallen. Daarnaast heeft de reclassering veel meer dan voorheen contact gemaakt met ketenpartners om zo hun cliënten gezamenlijk toch goed in beeld te krijgen, ondanks dat de eigen face-to-face-contacten met cliënten verminderden. Naast meer efficiency door onder meer telehoren zijn dit waardevolle punten om vast te houden en -na de intelligente lockdown- nu over te gaan tot een intelligente herstart,  met als doel voor de cliënten én de organisatie het juiste ‘recept’ te vinden. Voor meer informatie kan er contact worden opgenomen met de reclassering.

Geef je mening over spoedreparatiewetsvoorstel Wet verplichte ggz en Wet zorg en dwang
De internetconsultatie van het spoedreparatiewetsvoorstel voor de Wet verplichte ggz (Wvggz) en de Wet zorg en dwang (Wzd) is geopend. Dit wetsvoorstel bevat een beperkt aantal concrete en breed gedragen punten die de uitvoerbaarheid van de Wvggz en Wzd verbeteren en relatief snel kunnen worden gewijzigd. Dit is nodig omdat met name GGZ en Openbaar Ministerie door deze nieuwe wetgeving sinds januari 2020 een enorme administratieve lastenverzwaring ervaren. Ook de cliënt verdwaalt in een bureaucratisch woud vol goed bedoelde brieven en protocollen. Rond eind 2020 komt er nog een wetsvoorstel ter verdere aanscherping van de uitvoerbaarheid. Daarnaast worden  de Wvggz en de Wzd vóór het einde van 2021 geëvalueerd (formele wetsevaluatie). In de evaluatie is er, zoals met de Tweede Kamer is afgesproken, veel aandacht voor de uitvoerbaarheid van de wetten. Verdere aanpassing van de Wvggz en de Wzd volgt daarna. Ketenpartijen zoals gemeenten, Openbaar Ministerie en GGZ lijken blij te zijn met de eerste spoedverbetervoorstellen.

Geef je mening!
Kan jouw organisatie voldoende uit de voeten met de spoedreparatie? Of heb je waardevolle input om het spoedreparatiewetsvoorstel aan te scherpen? Maak dan voor 3 juli a.s. uiterlijk gebruik van de internetconsultatie.

Hoe help je dak- en thuisloze jongeren in tijden van corona?
Zoveel mogelijk binnen blijven zonder dak boven je hoofd. Hoe doe je dat? Dak- en thuisloze jongeren bevinden zich ‘normaal’ al in een kwetsbare positie. Hun situatie is er onder de coronamaatregelen alleen maar urgenter op geworden. Bovendien komen er door de toenemende woningnood en het grootschalige verlies van flexibele banen als gevolg van de coronacrisis alleen maar meer dak- en thuisloze jongeren bij. Tegen welke extra problemen lopen ze aan? Hoe gaan organisaties ermee om en welke knelpunten komen zij zelf tegen? En wat kunnen gemeenten nu voor hen betekenen, ook met het oog op een eventuele tweede golf? Een kleine rondgang in het veld onder een aantal verschillende organisaties levert hierin - naast een overzichtelijke beschrijving van de problemen en knelpunten – vooral ook veel concrete oplossingen en tips op.

Overig nieuws uit de regio
Nieuwe Bovenregionaal projectleider Wet verplichte GGZ Midden-Nederland

Bianca den Outer, partner van adviesbureau JB Lorenz, neemt vanaf medio juni het stokje over van Jessica Aarnink als Bovenregionaal projectleider Wvggz in Midden-Nederland. Velen van jullie kennen Bianca mogelijk al als landelijk brigadier Passend vervoer dat er opgericht is personen met verward gedrag niet meer per politieauto te vervoeren. We bedanken Jessica Aarnink voor de gedegen en op verbinding gerichte ondersteuning bij de implementatie van de Wet verplichte ggz, in aanvulling op de lokale projectleiders. Bianca zal tot december 2020 de regio-overleggen en de uitvoering van de werkagenda Wvggz 2020 aansturen, ondersteunen en borgen.